En Çok Kullanılan Git Komutları Nelerdir? Başlangıç Rehberi

Devops Latest Software Developers 18/11/2022

Git komutları, yazılım geliştirme sürecinde kod değişikliklerini takip etmek, ekip çalışmasını yönetmek ve sürüm geçmişini kontrol etmek için kullanılır.

Bu rehberde en çok kullanılan Git komutlarını sade ve anlaşılır şekilde inceleyeceğiz. Özellikle Git’e yeni başlayanlar için clone, status, add, commit, push, fetch, pull, log ve show gibi temel komutların ne işe yaradığını örneklerle göreceğiz.

Kısa özet: Git ile kod geçmişini takip edebilir, değişiklikleri kaydedebilir, uzak repoya gönderebilir ve ekip içinde verimli şekilde çalışabilirsiniz.

Git Nedir?

Git, en yaygın kullanılan dağıtık versiyon kontrol sistemlerinden biridir. Kod değişikliklerini takip etmeyi, önceki sürümlere dönmeyi ve birden fazla geliştiricinin aynı proje üzerinde birlikte çalışmasını kolaylaştırır.

Özellikle ekip çalışmalarında, yapılan değişikliklerin kim tarafından ne zaman yapıldığını görmek ve güvenli şekilde yönetmek için Git büyük avantaj sağlar.

1. Git Clone

git clone, uzak bir repository’nin kopyasını bilgisayarınıza indirmek için kullanılır. GitHub, GitLab veya Bitbucket gibi platformlardaki projeleri local ortama almak için ilk kullanılan komutlardan biridir.

SSH veya HTTPS ile clone işlemi yapılabilir.

git clone git@example.com:root/test.git
git clone --branch main <repo>
git clone --depth=1 <repo>

Eğer belirli bir branch’i almak istiyorsanız --branch, daha hafif bir kopya istiyorsanız --depth=1 kullanabilirsiniz.

2. Git Status

git status, local repository’nin güncel durumunu gösterir. Hangi dosyaların değiştiğini, hangilerinin staged olduğunu ve hangi dosyaların henüz izlenmediğini görebilirsiniz.

git status

3. Git Add

git add, değişiklikleri staging area’ya eklemek için kullanılır. Bu komut uzak repoya gönderim yapmaz; yalnızca bir sonraki commit’e dahil edilecek dosyaları hazırlar.

git add .
git add dosya-adi.java

Nokta kullanılırsa tüm değişiklikler eklenir. Belirli bir dosya adı yazılırsa sadece o dosya staging alanına alınır.

4. Git ls-files

git ls-files, Git tarafından izlenen dosyaları listelemek için kullanılır.

git ls-files

5. Git rm

git rm, dosyaları Git takibinden kaldırmak veya silmek için kullanılır. Eğer dosya yerelde kalsın ama Git tarafından izlenmesin istiyorsanız --cached parametresi kullanılabilir.

git rm --cached <file>

6. Git Commit

git commit, staging area’daki değişiklikleri local repository’ye kalıcı olarak kaydeder. Böylece kodunuzun o andaki hali bir commit olarak saklanır.

git commit -m "Son yazılan kodum"
git commit -a

-m ile commit mesajı yazılır. -a ise tracked dosyalardaki değişiklikleri otomatik olarak commit sürecine dahil eder, ancak yeni oluşturulan untracked dosyaları eklemez.

7. Git Push

git push, local repository’deki commit’leri uzak repoya göndermek için kullanılır. Böylece diğer ekip üyeleri de sizin gönderdiğiniz kodlara erişebilir.

git push

8. Git Fetch

git fetch, uzak repodaki güncel değişiklikleri local repository’ye indirir ancak çalışma dizinine otomatik uygulamaz. Bu yüzden güvenli bir inceleme adımı olarak sık kullanılır.

git fetch

9. Git Pull

git pull, uzak repodaki değişiklikleri alır ve mevcut branch’e uygular. Pratikte bu işlem çoğunlukla fetch + merge şeklinde çalışır; bazı yapılandırmalarda rebase davranışı da kullanılabilir.

git pull

Dikkat: Local değişikliklerinizle çakışan durumlarda merge conflict oluşabilir. Pull işleminden önce çalışma alanınızı kontrol etmek iyi bir pratiktir.

10. Git Log

git log, commit geçmişini görüntülemek için kullanılır. Hangi commit’in ne zaman, kim tarafından ve hangi mesajla oluşturulduğunu inceleyebilirsiniz.

git log
git log --oneline
git log --oneline --decorate --graph --all

11. Git Show

git show, belirli bir commit’in içeriğini detaylı olarak gösterir. Commit mesajı, farklar ve değişen satırlar bu komutla incelenebilir.

git show
git show <commit-id>

Git Kullanırken Kısa İpuçları

Commit atmadan önce mutlaka git status kontrol edin.
Küçük ve anlamlı commit mesajları yazın.
Push öncesi doğru branch üzerinde olduğunuzdan emin olun.
Pull işleminden önce local değişikliklerinizi gözden geçirin.
Fetch ile önce değişiklikleri incelemek çoğu zaman daha güvenlidir.

Sık Sorulan Sorular

git clone ne işe yarar?

Uzak bir repository’nin kopyasını local bilgisayara indirmek için kullanılır.

git add ile git commit farkı nedir?

git add değişiklikleri staging area’ya ekler, git commit ise bu değişiklikleri local repository’ye kaydeder.

git fetch ile git pull arasındaki fark nedir?

git fetch değişiklikleri indirir ama çalışma alanına uygulamaz. git pull ise indirir ve mevcut branch’e uygular.

git show ne gösterir?

Belirli bir commit’in detaylarını, değişen dosyaları ve farkları gösterir.

Sonuç

Bu rehberde en çok kullanılan Git komutlarını temel mantıklarıyla birlikte ele aldık. Git clone, status, add, commit, push, fetch, pull, log ve show gibi komutlar günlük geliştirme sürecinin temel yapı taşlarıdır.

Git’i etkili kullanmak, hem bireysel çalışmalarda hem de ekip projelerinde hız ve kontrol sağlar. Özellikle temel komutları doğru anlamak, daha ileri Git konularını öğrenmeyi çok daha kolay hale getirir.